|

Stuurman Reijer van 't Hul
"Riemen toe!"
"Haal op... Gelijk!"
"Beide boorden strijken!"
"Laat lopen riemen!"
"Op riemen!"
Wie dit soort kryptische kreten hoort schallen over het water, weet dat zich een échte stuurman aan boord bevindt. Van het kaliber Michiel de Ruijter, Tjerk Hiddes, Karel Doorman, Jan van Speijk, Reijer van 't Hul, zeg maar.
Allemaal befaamde roergangers die ooit deze commando's hebben gehanteerd om hun mannen tot grootse daden te laten komen. Om de heroïsche dan wel explosieve dadendrang te besluiten met een "Heren, wel geroeid!"
Riemen toe. Haal op... Gelijk!
Op het commando "Riemen toe" maken de roeiers zich gereed voor het roeien. De riemen in de dollen, klaar voor het volgende commando: "Haal op!". Dit betekent dat de roeiers de riemen net boven of net in het water moeten houden, in afwachting van het vervolgcommando "Gelijk!". Op die kreet zetten alle roeiers kracht. Gelijktijdig, dan breken de riemen niet. Een goed stuurman telt vervolgens het slagritme. In de sloep letten de roeiers daarbij op het tempo van de slagroeiers. Deze zitten het dichtst bij de stuurman. Zij zijn de belangrijkste roeiers, want zij geven het slagtempo aan. 'Op slag' roeien is net wat zwaarder dan op een andere positie in de sloep roeien.
Afstoppen of strijken
Een roer van een schip werkt alleen bij voldoende snelheid. Om met een sloep te kunnen manoeuvreren bij lage snelheid, kan de stuurman gebruik maken van de spierkracht op bakboord of stuurboord. Strijken is 'achteruit roeien'. Afstoppen wil zeggen dat de roeiers de riem in het water houden en zo afremmen. Door bijvoorbeeld de bakboordroeiers te laten halen en de stuurboordroeiers te laten afstoppen, kan och een redelijk scherpe bocht gedraaid worden.
Riemen op & Op riemen
Bij "Riemen op" halen de roeiers hun riemen uit het water. "Op riemen" betekent dat de roeiers de riemen vertikaal in de sloep moeten zetten. Dit laatste is ook een groet. In een wedstrijd zie je sommige sloepen na het passeren van de finish de riemen opdoen. Dat is een respectvolle groet aan de jury.
Laat lopen riemen!
Dit commando geeft de stuurman als er een nauwe passage nadert, bijvoorbeeld een sluis of een brug, waar de sloep niet al roeiend doorheen past. De roeiers brengen de riemen dan strak langszij de sloep om zo al doordrijvend de passage te nemen. Normaal gesproken blijft de stuurman bij dit commando de kalmte hemzelf. Minder gedecideerde stuurlieden zijn te herkennen aan een lichte paniek in de stem bij dit inderhaast uitgesproken commando, gevolgd door enig voor deze website gekuist taalgebruik van de roeiers die niet van dit soort verrassingen houden.
|